Opting-in
Het voorwaardenpakket met opting-in
Werk je via een exploitant? Dan werk je meestal via het voorwaardenpakket met opting-in. Dit is een tussenvorm tussen zzp en loondienst. Je legt de afspraken met je exploitant vast in een schriftelijke overeenkomst. Je bent niet verplicht om via opting-in te werken als de exploitant dat aanbiedt. Je kunt ook in loondienst werken of als zzp'er samenwerken met een exploitant.
Wat regelt de exploitant?
De exploitant moet een vaststellingsovereenkomst met de Belastingdienst hebben. Hiermee verplicht de exploitant zich om te voldoen aan het zogenaamde voorwaardenpakket. Ook moet de exploitant jou goed informeren over de regeling en het voorlichtingsmateriaal van de Belastingdienst aan je geven. Daarnaast is de exploitant verplicht zich te houden aan landelijke én gemeentelijke regels. Die verschillen per gemeente.
Bij iedere betaling moet de exploitant je een overzicht van je inkomsten geven. En één keer per jaar ontvang je een jaaroverzicht waarop je kunt zien wat je hebt verdiend en hoeveel belasting er is ingehouden. De exploitant is verplicht zorgvuldig met jouw persoonsgegevens om te gaan en mag ze niet delen met anderen.
Jouw overeenkomst
Maak samen met de exploitant duidelijke afspraken. In elk geval over deze zaken:
- De verdeling van inkomsten. De exploitant mag niet zomaar extra geld inhouden op jouw deel.
- Inkomsten uit extra diensten die niet vooraf zijn afgesproken (die zijn helemaal voor jou).
- Wat jullie verstaan onder meerwerk, zoals wel of niet zoenen, wel of niet BDSM.
- Drankgeld: welk bedrag je per aan je klant verkocht drankje ontvangt.
- De verwachtingen van het aantal werkuren.
- De manier van betalen (via de bank of contant).
Als je gaat kiezen voor een werkplek kan je de exploitant en andere sekswerkers vragen naar de bestaande praktijk en bij jezelf nagaan of dit bij je past. Wil je hulp of advies van mensen met ervaring in de seksbranche? Bekijk welke hulp- en zorgorganisaties er zijn.
Je rechten en plichten
Als je werkt via het voorwaardenpakket met opting-in, heb je verschillende rechten en plichten.
Wat bepaal jij zelf?
- Op welke dagen en tijden je werkt
- Of je klanten of handelingen weigert
- Welke kleding je draagt (binnen wat gebruikelijk is in de branche)
- Wie je zorgverlener is
- Of je alcohol meedrinkt of animeert
- Welk meerwerk je doet (maak hierover duidelijke afspraken in je overeenkomst)
- Of je bij een andere exploitant werkt
Een exploitant mag je niet verplichten om van deze rechten afstand te doen.
Wat mag de exploitant niet?
- Boetes opleggen (bijvoorbeeld voor te laat komen of weigeren van werkzaamheden)
- Je verplichten om ander werk te doen dan is afgesproken
- Je persoonsgegevens aan derden geven zonder jouw toestemming
- Jouw foto’s gebruiken zonder jouw toestemming
- Contact met je thuis opnemen zonder jouw schriftelijke toestemming
Wat moet de exploitant doen?
- Je inkomsten direct opeisbaar maken
- Je laten bepalen wanneer je betaald wilt worden
- Jou een kopie geven van de opting-in voorwaarden
Jouw plicht
Je moet je houden aan de afspraken in je schriftelijke overeenkomst, tenzij die afspraken strijdig zijn met jouw rechten.
Belasting betalen
De exploitant houdt loonbelasting, premie volksverzekeringen, bijdrage Zorgverzekeringswet en omzetbelasting (btw) in op jouw inkomsten, drankgeld en andere extra's. De exploitant draagt dit af aan de Belastingdienst.
Je hebt hiervoor nodig:
- een Burgerservicenummer (BSN). Heb je die nog niet? Lees hoe je een BSN aanvraagt.
- een veilige kopie van je identiteitsbewijs die je aan de exploitant geeft
- twee ingevulde formulieren: 'Verklaring Loonheffingen Opting-in' en 'Overzicht Loonheffingen en privacy'.
Hoe werkt de verdeling van je inkomsten?
De exploitant betaalt btw over alles wat de klant betaalt. Dit draagt de exploitant af aan de Belastingdienst. Het overgebleven geld verdeelt de exploitant volgens jullie afspraak tussen jou en zichzelf. Voor standaard dienstverlening geldt de afgesproken verdeelsleutel. Alle inkomsten uit meerwerk zijn volledig voor jou.
Over jouw deel plus het drankgeld geldt:
Je maakt kosten voor je werk, zoals werkkleding, condooms en glijmiddel. Daarom houdt de exploitant over 20% van je inkomsten geen loonbelasting in. Dit is een vast percentage bij opting-in. Dit heet een ‘onbelaste onkostenvergoeding’.
Over het resterende bedrag betaalt de exploitant loonbelasting (17% of 35%) en een bijdrage Zorgverzekeringswet (ongeveer 5,5%) aan de Belastingdienst. Dit is een verplichte bijdrage die voor het Nederlandse zorgstelsel wordt betaald om te zorgen dat iedereen de zorg kan krijgen die nodig is. Jij ontvangt het nettobedrag dat overblijft.
Bij elke uitbetaling krijg je een overzicht waarop staat wat je hebt verdiend en hoeveel belasting er is ingehouden. Eén keer per jaar krijg je een totaaloverzicht. Bewaar deze overzichten goed. Je hebt ze nodig voor je aangifte inkomstenbelasting.
Sociale zekerheid en verzekeringen
Omdat je met opting-in niet in loondienst werkt, heb je geen recht op een WW-uitkering of loondoorbetaling bij ziekte. Je moet je dus zelf verzekeren voor werkloosheid, ziekte of arbeidsongeschiktheid. In een crisissituatie kan dit leiden tot extra onzekerheden. Particuliere ziekte- en arbeidsongeschiktheidsverzekeringen kun je als sekswerker werkend via het voorwaardenpakket met opting-in regeling nu niet bij een verzekeraar afsluiten.
Je kunt je soms vrijwillig verzekeren bij het UWV voor de Ziektewet (ZW) of de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA). Dat kan alleen als je eerder minimaal 1 jaar verplicht verzekerd was als werknemer. Het maakt daarbij niet uit in welke sector je werkte. Of in sommige gevallen als je eerder een uitkering had. Aanmelden voor de vrijwillige verzekering moet binnen 13 weken na het einde van de verplichte verzekering.
Ben je werkloos en heb je geen recht op een uitkering? Dan kun je via UWV bijstand aanvragen in jouw gemeente. Houd er rekening mee dat er voorwaarden gelden, bijvoorbeeld over inkomen, samenwonen of een eigen woning. Hierdoor kan het zijn dat je geen of minder recht op een uitkering hebt.
Zwangerschap
Ben je zwanger en werk je via opting-in, dan kun je bij UWV een uitkering aanvragen via de regeling Zelfstandig en Zwanger (ZEZ). Je krijgt dan minimaal 16 weken een uitkering.
Pensioen
De AOW is het basispensioen van de overheid en geldt voor iedereen die in Nederland woont of werkt.
Belangrijke aandachtspunten
De exploitant mag geen regels opleggen via een aanvullend contract of via huisregels die in strijd zijn met de opting-in-regeling. Teken niets als je twijfels hebt. Lees wat je kunt doen bij problemen met een exploitant.
Hulp en advies
Weet je niet zeker welke regels voor jou gelden of wil je weten wat het beste past bij jouw situatie? Lees meer over algemene rechten en plichten voor sekswerkers, zelfstandig werken als sekswerker (zzp) of werken in loondienst als sekswerker. Heb je nog vragen of problemen met je exploitant? Stel je vraag aan het Sekswerk Meld- en Adviespunt of lees wat je kunt doen bij problemen met een exploitant.