Algemene rechten en plichten
Het is belangrijk om te weten wat je basisrechten en plichten zijn en hoe het zit met inkomen en sociale zekerheid. Zo weet je waar je aan toe bent en kun je goed geïnformeerd keuzes maken over je werk.
Belasting
Iedereen die in Nederland werkt, betaalt belasting over het inkomen. Je doet elk jaar aangifte bij de Belastingdienst. Geef al je inkomsten op, ook als je af en toe iets bijverdient. Dit geef je op als ’inkomsten uit overige werkzaamheden’
Pensioen
Iedereen die in Nederland woont of werkt, bouwt automatisch pensioen op via de Algemene Ouderdomswet (AOW). Het maakt niet uit wat je nationaliteit is. De AOW is een basispensioen van de overheid. Ieder jaar bouw je 2% AOW op. Je krijgt een volledige AOW-pensioen als je in de 50 jaar voor je AOW-leeftijd altijd verzekerd bent geweest. Heb je in het buitenland gewoond of gewerkt? Dan kan je AOW lager zijn. Bereken je AOW-leeftijd.
Wil je aanvullend pensioen opbouwen? Dan moet je dat zelf regelen, bijvoorbeeld via een particuliere verzekering.
Lichamelijke integriteit
Een belangrijk basisrecht voor sekswerkers is dat dit werk je eigen keuze is. Jij bepaalt zelf hoe je werkt, met wie je werkt en welke seksuele diensten je wel of niet verleent. In de Nederlandse Grondwet staat dat iedereen zelf mag bepalen wat er met het eigen lichaam gebeurt. Dit betekent dat je als sekswerker altijd het recht hebt om klanten of handelingen te weigeren. Je mag nooit worden gedwongen klanten te ontvangen of handelingen te verrichten. Je mag ook niet verplicht worden tot het zoenen met je klant of tot onveilige seks (zonder condoom). En je bent nooit verplicht alcohol of drugs te gebruiken tijdens je werk.
Overkomt je toch iets? Lees wat je kunt doen bij grensoverschrijdend gedrag of geweld. Denk je dat iemand wordt gedwongen of word je zelf gedwongen? Lees hoe je mensenhandel herkent en waar je hulp krijgt.
Privacy
Voor je werk is het soms nodig om persoonsgegevens te delen, bijvoorbeeld met je werkgever, de Belastingdienst of de Kamer van Koophandel. Maar je hoeft niet alle gegevens te delen. Een exploitant mag bijvoorbeeld niet jouw locatiegegevens opvragen. En als anderen informatie over jou hebben, mogen zij dat niet zonder jouw toestemming delen.
Je kunt bij de gemeente aanvragen om je persoonsgegevens in de Basisregistratie Personen (BRP) niet te delen met bedrijven en organisaties. Lees hoe je medisch dossier en privacy geregeld zijn.
Arbeidsomstandigheden
Je hebt recht op goede arbeidsomstandigheden. Je exploitant of verhuurder moet zorgen dat je veilig en gezond kunt werken. Je kunt oneerlijke of onveilige werkomstandigheden melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie.
Hulp en advies
Wil je weten welke regels gelden voor de verschillende werkvormen? Lees meer over zelfstandig werken (zzp), werken via een exploitant met opting-in of werken in loondienst. Heb je nog vragen of overkomt je iets? Stel je vraag aan het Sekswerk Meld- en Adviespunt of lees wat je kunt doen bij grensoverschrijdend gedrag of geweld.
Identiteitsbewijs
Als je in Nederland woont en werkt, moet je een geldig identiteitsbewijs hebben. Dit kan een paspoort uit je eigen land zijn of een Europese identiteitskaart. Heb je de Nederlandse nationaliteit? Dan vraag je een identiteitsbewijs aan bij de gemeente waar je staat ingeschreven.
Zorg dat je je identiteitsbewijs altijd bij je hebt. Dit is je eigendom. Je werkgever of exploitant mag wel om een kopie vragen. Geef je identiteitsbewijs niet zomaar af.
Heb je een geldige verblijfsvergunning maar niet de Nederlandse nationaliteit? Dan kun je onder voorwaarden een vreemdelingenpaspoort aanvragen bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND).
Inschrijving
Ben je nieuw in Nederland? Schrijf je dan in bij de gemeente waar je woont als je van plan bent langer dan 4 maanden te blijven. Blijf je korter dan 4 maanden? Dan schrijf je je in bij een RNI-loket (Registratie Niet-Ingezetenen).
Door je in te schrijven in de Basisregistratie Personen (BRP) krijg je een Burgerservicenummer (BSN). Dit heb je nodig om alles te regelen voor je loon, belasting en zorg.
Betaalrekening
Als je belastingplichtig bent in Nederland, heb je een Nederlandse betaalrekening nodig. Je gebruikt deze rekening om belasting te betalen en om geld terug te krijgen van de Belastingdienst. Ook ontvang je via deze rekening je inkomsten. De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) heeft in 2023 een nieuwe sectorstandaard opgesteld waarmee het makkelijker moet worden om als sekswerker een zakelijke bankrekening te openen.
Vergunning
Of je een vergunning nodig hebt, hangt af van je werkplek en de gemeente waar je werkt.